Hayat Veren Kaynak : Balıklı Ayazma’yı Gördünüz mü?

0

Asıl adı, “Hayat veren kaynak” ya da “Yaşam bağışlayan kaynak” anlamına gelen Zoodokhos Pegesolan ve Hz. Meryem’e ithaf olunan Balıklı Ayazması, İstanbul’un en meşhur ayazmasıdır. Ayazmalar, “Hristiyanlar” tarafından şifa verdiğine inanılan ve kutsal sayılan su kaynaklarıdır. Balıklı, imparatorların bilhassa ilkbaharda istirahata gittikleri bir mesire yeri olmasının yanı sıra, ayazma da sağlık merkezi olarak kullanılmıştır.

Silivrikapı dışında, Merkezefendi ve Silivrikapı mezarlıkları arasında, Kozlu-Ayazma yolu üzerindedir.

Ayazma, 5. yüzyılın ortalarında, yanında bulunan Panagia Pege / Balıklı Kilisesi gibi İmparator I. Leon döneminde (457-474) yapılmıştır. Şehrin dışında yer alan bu bölge, kilise ve ayazma yapıldıktan sonra önem kazanmıştır. Ayazma inşa edildikten sonra çeşitli dönemlerde defalarca onarılmış ve yenilenmiştir.

ayazma1

İlk yenilenme çalışması, İmparator I. Iustinianos (527-565) döneminde olmuştur. İmparator 560 yılında, bir derdine derman olduğuna inandığı bu ayazmayı Ayasofya’dan arta kalan mimari malzeme ile yenilettiği gibi bir de şapel eklemiştir.
İstanbul’un Türkler’in eline geçmesinden sonra ayazma ve yanındaki yapılar uzun bir süre bakımsız kalmıştır. 1727’de Derkos Metropoliti Nikodimos, kendi alanı içinde kalan ayazma, kilise ve şapelin onarılması için III. Ahmed’den izin almış ve sonra da topladığı bağışlarla burayı onarmıştır. 18. yüzyıldan sonra havuzundaki balıklardan dolayı Müslümanlar burayı “Balıklı Ayazma” olarak isimlendirmiş ve o günden günümüze dek gerçek adı unutularak bu isimle anılmıştır.

Ayazma’daki son onarım 1955’teki depremden sonra 1960 yılında yapılmıştır. Zeytinburnu’nda ayrıca Demirhane Caddesi üzerinde, Kazlıçeşme Şehitliği’nin karşısında Ayia Paraskevi Ayazma’sı da bulunmaktadır.
“Kültür Vadisi Projesi” kapsamında Balıklı Meryem Ana Ayazması ve Kilisesi, Balıklı Ayazma Meydanı ve Fırını bir bütün olarak ele alınmıştır. Meydanı ortaya çıkarmak için köhne mermer atölyeleri kaldırılmıştır. Eski fırın binası restore edilerek bugün Manastır Kafe olarak hizmet vermektedir. Ayazma’nın çevresi de Zeytinburnu Belediyesi tarafından yeniden düzenlenerek sosyal bir alana dönüştürülmüştür.

ayazma

 

www.istanmood.com anlatıyor…İşte bu ayazmanın efsanesi;

Bizans İmparatoru Leon, gençliğinde esnaftır ve çok fakirdir. Bir yaz günü surdışında dolaşırken ihtiyar bir kör adama rastlar. Kör adam Leon’dan kendisini gölgelik bir yere götürmesini rica eder ve biraz su ister. Leon adamın koluna girer ancak etrafta ne gölgelik bir yer vardır ne de su bulacak çeşme. Çok üzülür ve içinden Tanrı’ya yalvarır. O zaman gökyüzünden bir ses işitir. Bu ilahi ses ona sağdaki bataklıktan çamur almasını ve bunu ihtiyar adamın görmeyen gözlerine sürmesini, yine orada bulunan kaynak suyundan da içirmesini ister. Hem içmelerini hem de yüzlerini yıkamalarını da ekler. Leon’un da imparator olacağını ve ihtiyarın gözlerinin göreceğini fısıldar.

Bu sesi işiten Leon korku ile tüm denilenleri yapr. Bataklığı bulur, kaynaktan su içirir ve yüzlerini yıkarlar. İhtiyarın gözleri mucize eseri görmeye başlar. İşte Leon hayretler içinde kalmıştır, imparator olacağına inanır. İşini bırakıp orduya yazılır. Zaman içinde generalliğe kadar yükselir. Bir gün 457’de ise imparatorluk tacını takar. O çamurlu bataklığı ve su kaynağını asla unutmaz. O bölgeye güzel bir ayazma yaptırır ve Meryem Ana anlamına gelen “Panaiya” adını verir. İşte o ayazma bugün Balıklı Ayazma olarak biliniyor.

 

Lütfen Paylaşın...

Yorum Yapın