Ahlaki Zeka ;Belki de En Çok İhtiyaç Duyulan Şey

0

Zekanın birçok türü var; ilk aklınıza gelen beynin düşünme, öğrenme gücü yani kapasitesi oluyor. Tabii gözardı edilemeyen diğer türlerini, yani duygusal zeka ile diğer kişilerle ilişki becerilerini belirleyen sosyal zekayı da eklemelisiniz.
Sıra ahlaki zeka kavramında; doğru ve yanlışı ayırma kapasitesi, doğru ve onurlu bir şekilde davranmak için kuvvetli bir etik inanca ve donanıma sahip olup bu doğrultuda davranmak olarak tanımlanıyor.
Sizin de aklınıza sorular takılmıyor mu?
İnsanlar nasıl birbirlerine verdiği sözlerden dönebiliyor, kadına ve çocuklara şiddet uygulamak telafi edilemeyen zararlar yaratıyor. İş yerinde sakin davranıp eşine ve çocuğuna bile bile neden vuruyor? Gözünüzün içine baka baka nasıl yalan söylüyor? Trafik sıkışık iken neden emniyet şeridinden gitmeye çalışıyor? Bozuk malı,sahte ilacı nasıl satabiliyor? Ardı arkası kesilmeyen sorular bunlar, ama cevabının birleştiği ortak nokta “ahlaki zeka” kavramı.

yalan7

Çocuklarda ahlaki zekanın gelişiminde aileler önemli rol oynuyor. Ailelerin sorumluluğu çocuklarına sadece hayatla baş edebilme, kendine güven, öfke kontrolünü öğretmek değil. Aynı zamanda yalan söylememeyi, arkadaşlarına kötü davranmamayı, şiddetten kaçınmayı, kopya çekmemeyi, başkalarını ezmemeyi, içki sigara içmemeyi de öğretmelisiniz.
Maalesef çağımızda çocuklar yetişkinlerle daha az ilişki kuruyor, daha çok bilgisayar oyunları oynayıp, zararlı fikirler veren şarkılar dinliyor ve aldıkları mesajlar kötü örnek oluyor.
Ailelerin, çocuklarının ahlaki zekasının gelişimi için dikkat etmesi gereken kavramlar daha doğrusu erdemler var;
1. Öncelikle “empati” kurmayı öğretmeliler, başkalarının neler hissettiğini ve neye ihtiyacı olduğunu anlarlarsa daha şefkatli ve merhametli davranacaklardır.
2. Doğru ve yanlışı ayırıp, yanlışlarından suçluluk duymasını sağlayan “vicdan” duygusu çok önemli.
3. Etrafındakilere “saygı” duymasını, düşünceli davranmasını ve kaba davranışlardan kaçınmasını anlatmalılar. Saygı duymazlarsa hakaret etmekten, aşağılamaktan ve ezmekten rahatsız olmazlar.

yardım

4. “Hoşgörü” kavramının değerini öğretmeliler, aynı fikirde ya da inançta olmasalar da farklılıkları kabul etmeyi, ön yargılı davranmamayı ve kendini başkalarından üstün görmemeleri gerektiğini bilmeliler.
5. “Öz kontrollerini” kazanmalılar yani davranmadan önce durup düşünmeleri gerektiğini anlamalılar, bu şekilde yerine göre doğru davranabilirler.
6. Diğerlerinin iyiliğini ve duygularını önemsemeli, “iyi yürekli” davranıp kötü niyetli davranışlara tolerans göstermemeliler.
7. Haksız davranışlardan kaçınmayı, “adil olmayı” ve tarafsız davranmaları gerektiğini anlatmalılar ki haksızlıklarda sesini çıkarıp itiraz edebilsinler.

Lütfen Paylaşın...

Bu yazı yorumlara kapalıdır.